Thể thơ: PhúThời kỳ: Nguyễn5 bài trả lời: 1 thảo luận, 4 bình luận26 bạn thích: hdcadmin, thanhvip, dakmar, Nguyễn Văn Chinh, Leng Keng, Jarni, Binhnguyen, Vanachi, tovip, mon_lon_ton_169, peihoh, WOanGwaC, albus, Change2104, pelenba, mauden_rucro, casdsada, nqannd, Anima Mia, Kaa Nguyễn, Q. Le, Vân Lục Hy, Beret, Lliz, Trương Việt Linh, Chau AnhTừ khoá: văn tế (94) yêu cầu Giuộc (2) điếu tế (245) hy sinh (115) yêu thương nước (34) thơ sách giáo khoa (561) Văn học 11 <1990-2006> (43) Ngữ văn 11 <2007-2020> (25)
*

Hỡi ơi!Súng giặc đất rền;Lòng dân trời tỏ.Mười năm công vỡ vạc ruộng, chưa ắt còn danh nổi như phao;Một trận nghĩa tiến công Tây, thân mặc dù mất giờ đồng hồ vang như mõ.Nhớ linh xưa:Cui cút làm ăn;Riêng lo nghèo khó.Chưa quen thuộc cung ngựa, đâu tới trường nhung;Chỉ biết ruộng trâu, nghỉ ngơi trong thôn bộ.Việc cuốc, vấn đề cày, câu hỏi bừa, bài toán cấy, tay vốn thân quen làm;Tập khiên, tập súng, tập mác, tập cờ, mắt chưa từng ngó.Tiếng phong hạc phập phồng rộng mươi tháng, trông tin quan liêu như trời hạn mong mỏi mưa;Mùi tinh chiên vấy vá đã tía năm, ghét thói mọt như nhà nông ghét cỏ.Bữa thấy bòng bong đậy trắng lốp, mong muốn tới ăn uống gan;Ngày coi ống khói chạy đen sì, mong ra cắn cổ.Một côn trùng xa thư vật dụng sộ, há để ai chém rắn xua hươu;Hai vầng nhật nguyệt chói loà, đâu dung đồng minh treo dê buôn bán chó.Nào ngóng ai đòi, ai bắt, phen này xin ra sức đoạn kình;Chẳng thèm chốn ngược, vùng xuôi, chuyến này dốc ra tay bộ hổ.Khá yêu thương thay:Vốn chẳng đề xuất quân cơ, quân vệ, theo loại ở lính diễn binh;Chẳng qua là dân ấp, dân lân, thích nghĩa có tác dụng quân chiêu mộ.Mười tám ban võ nghệ, nào ngóng tập rèn;Chín chục trận binh thư, đâu chờ bày bố.Ngoài cật gồm một manh áo vải, nào ngóng đeo bao tấu thai ngòi;Trong tay vậy một ngọn tầm vông, chi nài sắm dao tu nón gõ.Hoả mai đánh bằng rơm bé cúi, cũng đốt ngừng nhà dạy đạo kia;Gươm treo dùng bằng lưỡi dao phay, cũng chém rớt đầu quan hai nọ.Chi nhọc quan quản gióng trống kỳ, trống giục, sút rào lướt tới, coi giặc cũng như không;Nào hại thằng Tây bắn đạn nhỏ, đạn to, xô cửa xông vào, liều mạng như chẳng có.Kẻ đâm ngang, người chém dọc, tạo nên mã ma quỷ ní hồn kinh;Bọn hè trước, bạn bè ó sau, trối kệ tàu thiếc tàu đồng súng nổ.Những lăm lòng nghĩa lâu dùng;Đâu biết xác phàm gấp bỏ.Một chắn chắn sa trường rằng chữ hạnh, nào tuyệt da ngựa chiến bọc thây;Trăm năm âm ti ấy chữ quy, nào chờ gươm hùm treo mộ.Đoái sông thế Giuộc, cỏ cây mấy dặm sầu giăng;Nhìn chợ trường Bình, già trẻ hai hàng luỵ nhỏ.Chẳng bắt buộc án cướp, án gian đày tới, nhưng mà vi binh tấn công giặc cho cam tâm;Vốn không giữ lại thành, giữ lại luỹ bỏ đi, mà hiệu lực hiện hành theo quân mang đến đáng số.Nhưng nghĩ về rằng:Tấc khu đất ngọn rau xanh ơn chúa, tài bồi cho non sông ta;Bát cơm trắng manh áo ở đời, mắc mớ chi ông phụ thân nó.Vì ai khiến cho quan quân khó nhọc, ăn uống tuyết ở sương;Vì ai xui hào luỹ chảy tành, xiêu mưa ngã gió?Sống làm chi theo quân tà đạo, quăng vùa hương, xô bàn độc, thấy lại thêm buồn;Sống làm đưa ra ở quân nhân mã tà, phân tách rượu lạt, gặm bánh mì, nghe càng thêm hổ.Thà thác mà đặng câu địch khái, về theo tổ phụ cũng vinh;Hơn còn mà chịu đựng chữ đầu Tây, sinh hoạt với man di cực kỳ khổ.Ôi thôi thôi!Chùa Tân Thạnh năm canh ưng đóng góp lạnh, tấm lòng son gởi lại nhẵn trăng rằm;Đồn Lang Sa một khắc đặng trả hờn, tủi phận bạc tình trôi theo dòng nước đổ.Đau đớn bấy! mẹ già ngồi khóc trẻ, ngọn đèn khuya leo lắt trong lều;Não nùng thay! bà xã yếu chạy kiếm tìm chồng, cơn trơn xế dật dờ trước ngõ.Ôi!Một trận khói tan;Nghìn năm tiết rỡ.Binh tướng mạo nó hãy đóng sông Bến Nghé, ai làm cho bốn phía mây đen;Ông thân phụ ta còn ở đất Đồng Nai, ai cứu vãn đặng một phường bé đỏ.Thác mà trả đất nước rồi nợ, danh thơm đồn sáu thức giấc chúng đều khen;Thác mà lại ưng thường miếu nhằm thờ, tiếng ngay trải muôn đời ai cũng mộ.Sống đánh giặc, thác cũng đánh giặc, vong linh theo giúp cơ binh, muôn kiếp nguyện được trả thù kia;Sống bái vua, thác cũng cúng vua, lời dụ dạy đã rành rành, một chữ ấm đủ thường công đó.Nước mắt anh hùng lau chẳng ráo, thương vì chưng hai chữ thiên dân;Cây mùi hương nghĩa sĩ thắp buộc phải thơm, cám vì chưng một câu vương thổ.Hỡi ơi!Có linh xin hưởng.